Siedemnastowieczny obraz Matka Boska z Dzieciątkiem w typie Hodegetrii częstochowskiej z kościoła parafialnego pw. Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny w Suchej Beskidzkiej – analiza małopolskiego warsztatu

Simple item page
dc.abstract.enThis article discusses a painting on canvas with an image of the Virgin and Child from the parish church in Sucha Beskidzka. It takes into account the techniques and technology used in its execution in the context of the transformations which the image underwent over time – these revelations were made possible by the conservation work carried out. During this work, an attempt was made to determine when the work was created based on both formal and stylistic elements characteristic of the techniques used or of the artist himself. Particular attention was focused on Mary’s crown, the jewels around her neck and adorning her robes, as well as to the decoration of the Infant’s tunic, with its unusual use of pouncing. When a contemporarily made tracing of the pattern from the work in question is applied to other works, it transpires that it corresponds to the ornamentation on the white tunic of Christ in the painting depicting Our Lady and Child from Stara Wieś, as well as in a painting from Rudy Wielkie, which is identical to the image in Stara Wieś. This detail plays an extremely important role as it also provides a clue to the provenance of the work and links it to the work of the Małopolska region from the first half, and possibly even the first quarter, of the seventeenth century. These important details, which served to determine the time and place of the production of an early copy of the Hodegetria from the Jasna Góra sanctuary in Częstochowa, were accompanied by physico-chemical studies, including MA-XRF and SEM-EDX analyses, identifying, for example, the presence of titanium in the earth pigments.
dc.abstract.plNiniejsze opracowanie jest prezentacją obrazu na podobraziu płóciennym z wizerunkiem Matki Boskiej z Dzieciątkiem z kościoła parafialnego w Suchej Beskidzkiej. Uwzględnia technikę i technologię jego wykonania w aspekcie przemian historycznych wizerunku, na których ujawnienie pozwoliły przeprowadzone prace konserwatorskie. W ich trakcie podjęto próbę określenia czasu powstania dzieła na podstawie elementów formalno-stylistycznych charakteryzujących warsztat czy też samodzielnie działającego artystę. Szczególną uwagę zwrócono na koronę Marii, klejnoty zawieszone na jej szyi oraz zdobiące jej szaty, a także na dekorację tuniki Dzieciątka, w której w nietypowy sposób zastosowano przepróchę. Po przyłożeniu współcześnie wykonanej kalki z przerysowanym wzorem z omawianego dzieła okazuje się, że pokrywa się on z podobną w charakterze ornamentyką na białej tunice Chrystusa na obrazie z przedstawianiem Matki Boskiej z Dzieciątkiem ze Starej Wsi, jak również na obrazie z Rud Wielkich, który jest tożsamy ze starowiejskim wizerunkiem. Ten szczegół odgrywa niezwykle istotną rolę również z tego względu, że stanowi wskazówkę w kwestii proweniencji dzieła i łączy je z wytwórczością małopolską z 1. połowy, a być może nawet z 1. ćwierci XVII wieku. Tym ważnym szczegółom, które służyły określeniu czasu i miejsca powstania wczesnej kopii jasnogórskiej Hodegetrii, towarzyszyły badania fizykochemiczne, między innymi MA-XRF oraz SEM-EDX, identyfikujące na przykład obecność tytanu w pigmentach ziemnych.
dc.affiliationAkademia Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie
dc.affiliationWydział Konserwacji i Restauracji Dzieł Sztuki
dc.contributor.authorLempart-Geratowska, Marta
dc.contributor.authorGoryl, Maria
dc.date.accessioned2026-01-31T00:42:09Z
dc.date.available2026-01-31T00:42:09Z
dc.date.issued2023
dc.description.physical147–163
dc.identifier.eissn2956-6606
dc.identifier.urihttps://repozytorium.asp.krakow.pl/handle/asp/41096
dc.languagepl
dc.pbn.affiliationsztuki plastyczne i konserwacja dzieł sztuki
dc.rights.licenseCC-BY
dc.rights.shareShareYes
dc.subject.enHodegetria
dc.subject.enpouncing
dc.subject.encrown
dc.subject.enStara Wieś
dc.subject.enRudy Wielkie
dc.subject.plHodegetria
dc.subject.plprzeprócha
dc.subject.plkorona
dc.subject.plStara Wieś
dc.subject.plRudy Wielkie
dc.titleSiedemnastowieczny obraz Matka Boska z Dzieciątkiem w typie Hodegetrii częstochowskiej z kościoła parafialnego pw. Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny w Suchej Beskidzkiej – analiza małopolskiego warsztatu
dc.title.journalOchrona Zabytków
dc.typeArticle
dspace.entity.typePublication